Soms heb ik zomaar onverwacht een bijzondere ontmoeting. We hebben een luchtig buitenconcert bezocht; op een zomerse zondagmiddag in de schaduw van de bomen geluisterd naar gevoelige en vrolijke melodieën. Enkele uren later, bij een spontaan geregeld zomers etentje in een Grieks restaurant, zit ik oog in oog met een leuk onbekend stel. Een man en een vrouw. Ze stellen zich voor. Heel normaal. Maar … alles was anders dan ik dacht.


Zij, stoere vrouw, moeder van drie, zestiger en vol energie. Mantelzorger, al vijf jaar. Zorgen, zorg en verdriet om haar maatje, haar trouwe metgezel die sinds kort – na moeilijke jaren thuis – in een verpleeghuis verblijft. Haar niet meer kent. Herkent.
Hij, lieve man, zorgzame vader en echtgenoot, steeds maar bezig door altijd klaar te staan voor de vrouw waarmee hij lang geleden is getrouwd. Wat waren ze jong. En wat is er veel veranderd de laatste jaren. Een verpleeghuis, dat is waar zij nu verblijft. Ze weet nog maar weinig van waar ze is, wie ze kent. Wie hij is.

Het is 2024. Alzheimer Nederland neemt een bijzonder initiatief. Mensen met dementie kunnen en mogen gewoon meedoen met allerlei dingen, dus wat is dan mooier dan samen met gelijkgestemden een fijne maaltijd voorbereiden, groente en fruit schillen en snijden, geuren opsnuiven van allerlei kruiden, maar ook van het bakken en koken; gezelligheid, met elkaar praten en lachen. En uiteindelijk gezamenlijk de maaltijd met smaak verorberen. Een aantal echtparen – man of vrouw met dementerende partner – wordt uitgenodigd om mee te doen. Om regelmatig in een groep bij elkaar te komen en te koken en lekker te eten.
Het is een fijne onderbreking in een vaak voor iedereen lastige en zware tijd. Want niet alleen de mensen met dementie hebben een prettige ontspannen middag nodig, ook de echtgenoten maken graag een praatje met elkaar en zoeken contact om hun zorgen te delen, zich niet alleen te voelen in hun situatie, dingen te herkennen en met elkaar plezier te ervaren. Een glimlach over en weer.
Zo bekijkt zij hem ineens met nieuwe ogen, een man die zo te zien, naast mantelzorger, een lieve energieke persoon is; hij ziet haar, zorgzame vrouw die ook nog graag ontspannen plezier wil maken. Ze zitten in hetzelfde schuitje. Allebei vol zorgen en om angst wat er nog aan moeilijkheden gaat komen met hun partners nu ze beiden in verschillende verpleeghuizen verblijven. Beter wordt het niet! In elkaars ogen zien ze verdriet, maar ook het verlangen dat ze willen leven. Leven in het hier en nu. Na enige aarzeling spreken ze samen af om leuke dingen te doen. Om te bekijken of zij tweeën goede maatjes kunnen worden. Er groeit hoop en vertrouwen. Samen kunnen ze het leven aan.

Nu zitten ze hier aan tafel, plezierig, ontspannen, en delen – eerst nog met wat terughoudendheid – hun achtergrondverhaal. Ik vind het bijzonder. Ik zie ook een kleine twinkeling in hun ogen. Ze voelen zich niet schuldig. Ze genieten. Het is goed zo.

Wat ik me zomaar hardop afvraag: Is het ook lastig? Zo’n nieuwe start? Zeker is het een lastige situatie, vertellen ze, hoewel de kinderen veel begrip hebben en hun het beste gunnen.
Is het ook dapper, vraag ik aan mezelf. Ieder mag zijn mening hebben. Voor mij is het antwoord: ja. Ik pak mijn glas en klink met deze twee, op een mooie toekomst.
Aan de tafel naast ons wordt een feestelijk dessert opgediend. Compleet met uitbundig vuurwerk. Blije gezichten. Zeker iets bijzonders te vieren?
In ons groepje vieren we het leven. Gewoon, zonder vuurwerk, maar wel met een kleine vonk.
Ineke
