Neem nou een tv-programma als Rail Away. In mijn beleving bestaat het al eeuwen. Via het scherm kom je overal, je reist per spoor zo ongeveer door alle landen en komt zelfs op vreemde continenten. Een prettige stem begeleidt je, vertelt je alles wat je misschien altijd al wilde weten. En je hoeft niks te onthouden.
Het is verbazingwekkend dat het vervoer per spoor nog helemaal niet zo lang bestaat. Het begon in de eerste helft van de 19e eeuw allemaal heel eenvoudig met stoom en kolen, pfff… met lompe locomotieven die na een lang en hoog fluitsignaal echt even op gang moesten komen. Er moesten rails komen en er werden ware kunstwerken gebouwd als bruggen en viaducten. Dwars door bergen werden lange tunnels geboord. Knap werk.
Hangend op de bank voor de tv verbaas ik me over de prachtige techniek en word ik af en toe zen van eindeloze vlaktes of hypnotiserende bomenrijen. Zo nodig is er in een berggebied een tandradbaan die me zonder enige inspanning naar grote hoogtes brengt, waar het uitzicht fabuleus is. Dan ga ik weer door diepe dalen. Maar altijd is er die rustige ontspannen cadans die zo kenmerkend is voor het reizen per trein. Die wordt alleen onderbroken door een stop bij een station waar enkele reizigers instappen, vaak met een glimlach op hun gezicht, die vervolgens opgewekt een fijn plaatsje zoeken. Ik verwonder me over de schoonheid van de verschillende seizoenen. En over de gebruiken in de landen en de leuke plaatselijke bijzonderheden.… of het nou lente, zomer, herfst of winter is. Elk land laat trots zijn kleuren zien.
Soms is het een feest van herkenning, als ik zelf een streek of land heb bezocht. Dan veer ik even op van de bank. Kijk, daar, in dat deel van Frankrijk ben ik ook geweest. Ik herken de plaatsjes en proef de sfeer. Het landschap is prachtig.

Allerlei herinneringen komen boven. Op een dag zie ik ook de hogesnelheidslijn in Japan weer terug. Dat gestroomlijnde gevaarte dat op de minuut nauwkeurig het station binnenrijdt. In het gelid staande mensen stappen volgens de exacte aanwijzingen op het perron in de trein. Eenmaal binnen is er de gereserveerde stoel waar een speciaal vakje aanwezig is om het treinkaartje in te steken, zodat de controleur je onderweg niet wakker hoeft te maken. De man maakt een beleefde buiging als hij de coupé verlaat. Ik moet lachen. En dan zak ik als vanzelf ook thuis weer lekker weg. Bij die rustige stem. Rail Away. Ssssst.
Ons eigen land komt weinig voor in dit programma. Bij ons zijn rust en schoonheid ver te zoeken. Het is dringen geblazen in de spits. Ongeduld. Lawaai. Zelf reisde ik eens per trein naar een feestje in Amsterdam. Het was zo druk dat ik helaas moest blijven staan op een vol voorportaal, zonder me ook maar ergens aan vast te kunnen houden. Ik wankelde en kwam af en toe pijnlijk in aanraking met mijn medepassagiers. Die waren niet blij met mij. Gelukkig kwam er na drie kwartier balanceren wat meer ruimte zodat ik een beetje kon hangen op een smal bankje.
Als je in ons land door het raam van de trein naar buiten kijkt zie je vaak rommelige schuurtjes en achtertuinen. Soms een enkele koe of wat schapen, maar voor je het weet is dat beeld voorbij. Het gaat er maar om dat je van a naar b komt. Wat moet je erover vertellen?
Na een treinreis in Nederland kom ik bij mijn favoriete reisprogramma weer helemaal tot rust….
Ineke
